28 Mart 2014 Cuma

0 Ekonomik ve Siyasi Gelişmelerin Borsa Üzerindeki Etkisi

merhabalar,
gerçekten çok merak ettiğim bir soruyu sormak istiyorum size. ülkede bu kadar sansayyonel olay olurken, savaş çığlıkları atılırken, borsanın yükselmesinin mantığı nedir?

böyle bir soru geldi bugün.aslında temel analize yeni yeni giriş yapmışken cevaplanması gereken harika bir soru bu.ben borsada analizi iki parçaya ayırıyorum.
  1. teknik analiz karar yöntemleri
  2. temel analiz karar yöntemleri
bunlardan birincisiyle ilgilenmeyeceğiz bu yazıda.çünkü bir şirketin teknik olarak uygunluğu onun pahalı ya da ucuz olduğuna bir kanıt göstermez.yani her şekilde temeli çok kötü de olsa teknik analize göre alım sinyali gelebilir fakat şu da bir gerçektir ki makroekonomik gelişmeler temeli yarattığı için gülkenin gidişatında görülen aksaklıklar her iki analizin de etkisiz kalmasına neden olacaktır.

bizler temel analize bakarak hisse seçip onun tekniği üzerinde vakit harcayarak alım/satım zamanlamasını belirlemeye çalışıyoruz lakin bu karar tekniklerini hatim etmişte olsanız yapılan araştırmalar şunu gösteriyor:
borsa %20 düşmüşse ya da belli bir oranda sert düşmüşse siz ne yaparsanız yapın,ülkenin en gözde şirketini mükemmel bir fiyattan almış da olsanız piyasaya yenileceğiniz kesindir.bunu sermaye varlıkları fiyatlandırma modeli üzerinde çalıştığım zamanlarda bariz bir şekilde fark etmiştim.literatürde aksini savunan bir araştırmaya rastlamadım.
buradan karşıt yatırıma ters bir görüş belirttiğim anlaşılmasın.orada anlatılan farklı bir şey.
bir hisse senedinin endeksi ne boyutta etkileyeceği sorusunu sormadan önce betanın ve endeks etkisi % oranının ne olduğunu bilmemiz gerekiyor.winrar linki aşağıda,indirmek isterseniz.

gelelim sorunun cevabına.
charles dow denen adam dow teorisini ortaya atarken amacı şuydu:
borsa ekonomik büyümüden nasıl etkilenir?
bizim kelek borsacı takımı dow teorisini şurada destek burada köstek,şuraya gelince al burada sat zannettiği için zavallı adamın ne dediğini bilen pok yoktur.
ekonomik büyüme dedik,bununla borsa arasında bir ilişki var mı?
evet var.
belirgin derecede var.
herkesin kabul ettiği bir gerçek bu.o zaman farklı bir soru soracağız buradan hareketle.
ekonomik büyüme nelerden etkilenir?
ekonominin dip yaptığı bölgelerde geçmişi incelerseniz işsizliğin arttığını,dolaylı vergi gelirlerinin bu nedenle düştüğünü,bütçe açığının tavan yaptığını izleyebilirsiniz.bütçe açığı rasyosu çok önemlidir,ekonomiyi dört ayaklı bir masaya benzetirsek birinci ayağı kırılmıştır.açığın artmasının başlıca nedeni işsizliktir çünkü çoğu kişiye işsizlik maaşı ödenmektedir.üretim dibe vurur ve satışlar azalır.

ilginçtir,temel analizde satışların azalması sağlamdan öte tarihi şirketlerin bile benim açımdan incelenmemesi gerektiğinin bir sinyalidir.azalan satışlar,özkaynakları sıfırlar.bu nedenle şirketler yabancı kaynak almak durumunda kalır.bununla fabrika,mamül,hammadde artık her neyse bir sürü şey alırlar lakin ekonominin gidişatı kötüyse ve bankalarda bu şirketten aldığı borçların vade süresine bir imtiyaz getirmezse özkaynak harici yatırım yapıldığı için şirket zora düşecektir.

ekonomiler içinde durum aynıdır.
her şeyin güllük gülistanlık olduğu dönemlerde yatırımcılar mutludur.bu mutluluk profesyonel oyuncuların gözünde aptalca bir durumdur.onlar ekonominin dip yaptığı yani kriz dönemlerinde alıma geçerler.

yatırımcı şöyle düşünür:
  • piyasa berbattır,ortalık karışıktır ve borsanın yüz metre yakınından bile geçilmemelidir.
profesyonel oyuncu ise şöyle:
  • dibe vuran ekonominin daha aşağısı yoktur.beklenti sona ermiştir ve yavaş yavaş alım yapmak iyidir.
bilmeyen yatırımcı şöyle der:
  • ulan ne oldu da böyle bir durumda halen borsa yükselmeye devam ediyor?
charles dow ise şunu demiştir:
  • uzun vadede ekonominin istikrarlı gidişi mümkün değildir ve yükselişlerin düzeltmesi (bu düzeltme değildir) illaki gelecektir.
keşke biri bunu bizim küçük yatırımcılara anlatsa.hoş onlar anlamaz da neyse.
dow,bilgisiz yatırımcının bu hareketi düzeltme olarak gördüğünü söylemiştir.onlar zanneder ki piyasaya yeniden alım gelecek ve düzeltme sona erecek.
ekonomik gidişatın kötü olduğu dönemlerde böyle bir şey görülmemiştir.büyük yatırımcılar rasyoların bozulmasını bekler ve o zaman alım yaparlar.bunun sebebi aylardır dem vurduğumuz küçük yatırımcının bilgisizliğidir.
bir kısım insan hareketin düzeltme olduğunu sanmaya devam etsin onlar alımlarını kat be kat arttırır.
tam tersi satışa geçtikleri zamanlarda ise ekonomik gelişmelerin ne yöne gideceğini hesaplamışlardır ve ona uygun pozisyon alıyorlardır.
yani bizim çok bilmişler,borsaya yeni girenler ki bu genellikle borsanın tavan yaptığı zamanlar olur,neyin ne olduğunu bilmeden sazan misali bir işe kalkıştıkları için profesyonellerin oyun dışına çıkması haberleri onlarda şu etkiyi yaratır:
  • lan herkes borsanın yükseleceğini söylüyor,bak tavan yaptı,bunlarda piyasadan çekiliyor,enayiler!
asıl enayi kendisidir,bunu zaman gösterecektir.
günümüzde hangi olay ekonomik büyümeyi yavaşlatabilir ya da durdurabilir?
biraz düşünün.
cevabını ben vereyim
siyasi ve ekonomik gelişmeler büyümeyi dolayısıyla borsayı etkiler.
siyasi gelişmelerin başlıcası seçimdir.
borsa,devamlılığı sever fakat birkaç istisna hariç her seçim öncesinde borsa düşmüştür.bunun nedeni,yatırımcıların "acaba ne olacak" sorusuna verdikleri cevapta gizlidir.
ben dahil çevremdeki kişiler yatırım kararı vermeden önce,seçimlerin olup bitmesini bekliyor.kimse belirsizlik ortamından hoşlanmıyor bu üreticiler ve büyük yatırımcılar içinde geçerli bir kavram.
seçimler,hükümetin sürekliliğini sekteye uğratacağından kararsızlık bundan dolayı geliyor.yani eğer hükümet düşer ve yeni bir hükümet kurulursa bunların ekonomik politikası ne olacak?
bu bilinmediği için büyüme üzerinde olumsuz bir etki yapıyor.
akp hükümetinin kemikleşmiş bir ekonomik politika çizgisi olduğundan seçimler sonrası piyasa yükseldi ve tarihi seviyeler görüldü.
2002 seçimleri sonrası tek parti iktidara gelince öncesindeki sert düşüş elemine oluyor ve borsa hızla yükselmeye başlıyor.

2002 seçimleri sonrası borsa

aynı şey 2008 yılında da yaşanıyor,piyasadaki söylenti akp'nin tek başına iktidar olacağı yönünde ki bu da gerçekleşiyor.
koalisyon hükümeti borsa için aşırı belirsizliktir ve borsaya satış getirir.tersi olarak tek parti iktidarının başa gelmesi ve bunun önceden ekonomik politikaları bilinen bir parti olması borsa açısından iyidir.

okuyucumun sorusu bence şuydu:
her geçen gün yeni bir tape yayınlanıyor,kanalların yayın hakları iptal ediliyor,sosyal medyaya erişim engelleniyor,ülkede demokrasi kargaşası yaşanıyor,askerler içeri tıkılırken azılı katiller dışarı salınıyor,yolsuzluk iddiaları almış başını gidiyor ve gün geçtikçe neye uyanacağımızı bilemezken borsa neden yükseliyor?

hakikaten güzel soruydu bu.soruya soruyla karşılık vermek istiyorum.
  • bu saydıklarım türkiye'nin ekonomi politikasını etkiliyor mu?
  • yabancılarla ilişkilerimiz nasıl?
  • hükümetin düşeceğine dair bir beklenti var mı?
  • bıyıklı yatırımcı olaylar sonrasında ne düşünüyor?
bu sorulara yanıtınız olumluysa,ülkede ne olursa olsun borsa düşmeyecektir.herkes farklı yorumlayabilir fakat piyasaya at gözlüğünüzü çıkartıp yeniden bakarsanız neyin ne olacağını,nasıl pozisyon almamız gerektiğini kolaylıkla görebilirsiniz.

endeksin yönünü tahmin edemiyorsanız siz hisse senedi yatırımcısı olamazsınız.
özet geçerek yazmaya çalıştığım bu hikayeyi çürütecek tek gerekçe,darbe ihtimalidir.
piyasa darbe olacağını önceden öngörürse emin olun bu fiyatlara yansıyacaktır.
böyle bir ihtimal son yıllarda akla hayale bile sığmadığından piyasaların kötü gelişmeler karşısında sergilediği tavır çoğunlukla bu çizgide sürecektir.

0 yorum:

Yorum Gönder

büyük harf kullanarak yorum yapmamaya özen gösteriniz. yorumun altına adınızı yazarsanız iyi olur. teşekkürler.

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

SPK YASAL UYARI!

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri "Yatırım Danışmanlığı" kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, Aracı Kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

İzleyiciler

Abone Ol

 

Bilinçli Yatırımcı Copyright © 2013 -