4 Aralık 2016 Pazar

1 Opsiyonlara Giriş

yine okudukça gülümsediğim yorumlar gelmeye başladı.adamın biri fiyat 4.98'den al ne de olsa iki kademe yükselir ve aldığın fiyatın üstüne çıkar gün içinde falan demiş.üstüne eklemiş,ne gerek var bu kadar formüllere bilmem nelere falan diye.unuttuğu şey piyasanın evet bazı günlerde volatilite sayesinde bunu yapması fakat çoğunlukla özellikle de kaldıraçlı işlem yapan yatırımcılar bu iki kademelik düşüşte bile yeniden fiyatın aldıkları seviyeye gelmesi için daha doğrusu satışın fiyatının şimdiki alış fiyatının üstünde kalması nadiren gerçekleşiyor.bunun için de fiyatı yerinden oynatacak bir gelişme,haber vs. olması gerekiyor ve bu da yazarın "ertesi güne odaklan" fikriyle ters düşüyor.

okuyucu yorumu

bugün varant hakkında yazmak istiyorum çünkü neredeyse son iki yıldır sadece varant ve vob işlemi yaptığımı söylüyorum ama bu konuda hiç yazmadığımı fark ettim.kısaca varantlar, menkul kıymetleştirilmiş ürünlerdir ve bir ihraçcı firma tarafından ihraç edilirler.örneğin;borsa istanbulda deutche bank ve iş bankası gibi ihraçcı firmalar bir dizi varantları işleme sundular.varantları opsiyonlardan ayıran en temel fark sadece alınabiliyor oluşlarıdır.çünkü ihraçcı firma riski üstleniyor ve yatırımcılar sadece piyasanın yükselmesi veya düşmesi yönünde satın alma işlemi yapıyorlar oysa organize piyasalarda alım satım yanı sıra açığa satmak da mümkün.varantlarda varantın satıcı ihraçcı firma olduğu için alıcı bağlamında bir risk yoktur.ayrıca varantı aldıktan,teminatınızı yatırdıktan sonra hiçbir teminat çağrısı söz konusu değildir.

opsiyonlar finans dünyasına bir renk katar ve risk yönetimini kolay hale getirir hatta çeşitli enstrümanları kullanarak adeta ani değişen risklere karşı strateji oluşturulabilir bu araçlarla.

varantlarda sadece uzun alım ve uzun satım söz konusudur.bu iki araçla ve bunların farklı vadelerini,farklı miktarlarını bir araya getirerek ya da farklı kullanım fiyatlarının bir araya koyarak çok çeşitli stratejiler oluşturulabilir.bu linkte stratejilerin bir kısmı özetle anlatılmaktadır.

opsiyona geçelim.opsiyon sahibine uzun yükümlülük vermeyen ama dayanak varlığı önceden belirlenmiş bir fiyat üzerinden ve belirli bir tarihe kadar kullanma hakkı veren sözleşmelerdir.yani bir vadesi,fiyatı vardır ve dayanak varlığın değerine göre kar/zarar oluşur.

bunu bir örnekle açmak istiyorum.diyelim ki çengelköyde bir eviniz var ve ev fiyatlarının yakın gelecekte yükselmeyeceğini düşünüp evinizi satmak istiyorsunuz.bunun içinde 150.000 TL'lik bir bedel koyduğunuzu düşünelim.alıcıya bu evi almak için altı aylık bir süre verebilirsiniz ve altı ay boyunca durumlar netleşmediğinde (ilgili koşullar oluşmadığında) bu evi almak zorunda olmadığını bilir ama bunun için önceden bir kapora yatırmıştır.bu durumda siz evinizi birisine altı ay boyunca belirli bir kapora karşılığında aslında satma hakkı verirsiniz.

burada dayanak varlık evdir.uzlaşılan kullanım fiyatı ise (strike price) 150.000 TL'dir.peki bu anlaşmaya ne gerek vardı?
  1. evinizin fiyatının yükselmeyeceğini düşünüyordunuz.
  2. bir kapora aldınız ve 6 ay sonunda evinizin fiyatı bugünkü fiyatından 15.000 TL ötesinde yükselirse siz pişman olacaksınız çünkü evinizi ucuza sattınız.ama evinizin fiyatı 15.000 TL kadar artarsa bu sizin için iyi,15.000'i kapora olarak aldığınız gibi evinizin değeri de yükseldi.değer yitirse zaten fark eden bir şey yok,15.000 kapora aldınız.satıcı burada oldukça avantajlı durumda.öyleyse opsiyonu alan neden böyle bir anlaşmada yer alsın?
  1. ev fiyatlarının yükseleceğini bekliyor.
  2. 150.000 TL'lik evi satın almadan,6 ay boyunca evin fiyatını 15.000 TL yatırarak kullanmış oluyor.ev fiyatları 15.000 TL'nin üzerine çıkarsa alıcı için oldukça uygun bir zemin oluşuyor ve alıcı evi (opsiyonu) kullanmayı tercih ediyor.
bir örnek de şöyle verelim.sigorta şirketi size bir poliçe keser ve bu poliçenin bir primi,vadesi vardır.poliçe gereği sizin lehinize değilse,sigorta şirketi opsiyonu tutar ve sizin vade sonunda poliçeniz biter.öte yandan bir aksilik olur da sigortanızı kullanmak zorunda kalırsanız bu defa sigorta şirketi size hasarınızı ödemek zorunda kalır.

opsiyonların hisse senetleriyle benzerlikleri ve farklılıkları mevcuttur.
opsiyonlar da hisse senetleri gibi organize piyasalarda işlem gören sözleşmelerdir.
opsiyonlar hisse senedi gibi alış satış fiyatı üzerinden işlem görür.
fakat;
opsiyon vadeli kontratlarda olduğu gibi bir türev enstrümandır ve dayanak varlık fiyatı değiştikçe değişirler.
hisse senetlerinden farklı olarak opsiyonların bir vadesi vardır.
yani bir hisse senedi aldığınızda çocuklarınıza devredebilirsiniz ama türev ürünlerde bir vade sonu vardır.
hisse (pay) senedi sahibine temettü,oy hakkı,rüçhan hakkı verirken opsiyonlarda bu yoktur.
kaldıraç vardır.çok az bir parayla dayanak varlığı kontrol edebilirsiniz.

opsiyonlarla vadeli kontratlar arasındaki en önemli fark,opsiyon satın alanın kullanma hakkının olduğu ve yükümlülüğünün olmamasıdır.oysaki vadeli kontratlarda alan taraf da satan taraf da kontrat yükümlülüğü taşır.bir varant aldığınızda yükümlülüğünüz ödediğiniz primle sınırlıdır.piyasa lehinize tavır alırsa ne güzel ama tersi olursa riskiniz sadece koyduğunuz primle sınırlı kalır.opsiyon alırsanız risk yoktur,satarsanız riski vardır.oysa vadeli kontratlarda alım ve satım da risk vardır.

piyasalarda dört tür katılımcı vardır.
  1. piyasanın alıcıları.piyasanın yükseleceğini düşünüyorlardır.
  2. piyasa yükselirken satıcılar vardır ve piyasanın yükselmeyeceğini düşünüyorlardır.
  3. piyasa düşerken de iki grup vardır bunlar hem alıcı hem de satıcı olabilirler.
  4. piyasalar düşecek diye satım yapanlarla,düşmeyecek diye alım yapanlar piyasanın dört katılımcısını oluştururlar.
alıcılar bir hak satın aldıkları için bir bedel öderler.bunun adına prim denir.satıcılarda bu prim karşılığı bir yükümlülük üstlenirler ve piyasalar böylelikle dört şekilde katılımcıyı tanımlar.

opsiyon mantığı

şimdilik bu kadarla sınırlı bırakalım.gelen yorumlara göre devam etmemi isterseniz bu sefer daha piyasaya dönük örneklerle,alım satım tekniklerini içeren makaleler yazabilirim.konu hakkındaki yorumlarınızı bekliyorum.

1 yorum:

  1. Hocam Merhaba,
    Öncelikle şunu söyleyebilirim, yazılarınızı zevkle takip ediyorum. Daha çok klasik akımdan gelen, bilanço inceleyerek analiz yapma alışkanlığına sahip biri olarak teknik analiz hakkındaki eksiklerimi yazılarınızla kapatmaya çalışıyorum.

    Bu yazınızda opsiyonları çok sade bir şekilde anlatmışsınız, diğer türev araçlar (forward, futures, swap vb.) için de bu tarz yazılar yazabilirseniz (blog arşivinde rastlamadım) çok çok sevinirim.

    İyi günler dilerim.

    YanıtlaSil

büyük harf kullanarak yorum yapmamaya özen gösteriniz. yorumun altına adınızı yazarsanız iyi olur. teşekkürler.

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

SPK YASAL UYARI!

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri "Yatırım Danışmanlığı" kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, Aracı Kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

İzleyiciler

Abone Ol

 

Bilinçli Yatırımcı Copyright © 2013 -